Niesziekte

Inleiding

Niesziekte is de meest voorkomende infectie ziekte bij de kat. Het is een uiterst besmettelijke aandoening waar katten flink ziek van kunnen zijn.

Oorzaak

Niesziekte is een ziekte die door meerdere kiemen wordt veroorzaakt. De belangrijkste zijn het calici virus, het rhinotracheitis virus en chlamydiae (een klein soort bacterie). De ziekte verschijnselen die deze verwekkers veroorzaken lijken zo sterk op elkaar dat ze samengevat worden onder de noemer niesziekte. Vaak is er spraken van een menginfectie met meerdere ziektekiemen.

Besmetting

De ziekte wordt verspreid door zieke katten. De belangrijkste manier van verspreiding is via aerosolen. Dit zijn kleine vochtdruppeltjes beladen met ziektekiemen die een besmette kat door te niezen de lucht inblaast. Deze druppels zijn zo klein dat ze lang (uren) in de lucht kunnen blijven hangen en over grote afstanden met de luchtstroom mee vervoerd kunnen worden. Vooral op plaatsen waar veel katten bij elkaar zitten in een kleine ruimte, zoals cattery's, asiels of dierenpensions kunnen epidemieën uitbreken. Hiernaast kan de ziekte ook worden overgedragen door besmette manden, kooien of via handen, kleding en ook schoeisel! van de mens.

Verschijnselen

De naam niesziekte is wat misleidend, want niet iedere kat met niesziekte niest ook. Niesziekte tast de slijmvliezen van de ogen en de luchtwegen aan. Besmette katten hebben ontstoken ogen, vieze neusuitvloeiing en soms blaren op de tong. Ze hebben koorts en laten hun eten en drinken staan en niezen of kwijlen vaak. Dieren die niet drinken kunnen binnen korte tijd levensbedreigend uitdrogen. Ook zijn de aangetaste slijmvliezen van de luchtwegen een vruchtbare voedingsbodem voor allerlei andere kiemen, die onder andere longontstekingen kunnen veroorzaken. Vooral jonge dieren kunnen heel ziek zijn van een niesziekte infectie. Hun afweerstelsel is nog niet volledig ontwikkeld en ze zijn vaak nog niet ingeënt. Toch is niesziekte in de meeste gevallen met een goede behandeling te genezen.

Behandeling

Zoals gezegd wordt niesziekte veroorzaakt door enkele virussen en soms ook door een chlamydia. Helaas bestaan er geen medicijnen om de niesziekte virussen mee te bestrijden, voor de chlamydia bestaan die er wel. Dit betekent dat de behandeling er vooral uit bestaat bijkomende infecties te onderdrukken, uitdroging te bestrijden en eventueel de patiënt dwangvoedering te geven.
In de praktijk betekent dit dat de patiënt antibiotica en indien nodig infuus krijgt, aangevuld met lichtverteerbaar en smakelijk dieet voer.

Voorkomen

Voorkomen is beter dan genezen luidt een oud gezegde. Ook voor niesziekte gaat dit op. Het is goed mogelijk door inenten dieren te beschermen tegen niesziekte. Deze inentingen worden aan gezonde dieren gegeven om te voorkomen dat ze ziek worden, als ze ziek zijn moeten ze eerst genezen zijn voor een enting zin heeft. Er bestaan twee soorten entstof, de eerste en meest gebruikte is de inenting, waarbij de dieren met een spuitje onderhuids de entstof toegediend krijgen; de andere is de intranasale of druppel methode, waarbij de dieren de entstof in neus en ogen gedruppeld krijgen. Beide methodes zijn effectief, maar de druppelmethode heeft als voordeel dat er veel sneller weerstand wordt opgebouwd, wat voordelen heeft als er al niesziekte in de omgeving heerst. Belangrijk nadeel van de druppelmethode is de entreeactie, alle dieren gaan na de enting tijdelijk wat niesziekte verschijnselen vertonen, in een enkel geval zelfs dusdanig dat behandeling hiervoor noodzakelijk is.
Jonge katten kunnen vanaf negen weken leeftijd ingeënt worden voor niesziekte. Voor een goede bescherming is het raadzaam om deze enting binnen een maand te herhalen, hierna is een jaarlijkse herenting nodig. Dieren in een besmette omgeving, of dieren die vaak naar een cattery, pension, asiel of iets dergelijks gaan kunnen beter regelmatiger worden geënt.

Samenvatting

Niesziekte is bij de kat een veel voorkomende ziekte. Het is goed te behandelen, maar voorkomen door de dieren in te enten is beter. Mocht uw dier toch niesziekte verschijnselen vertonen bedenk dan dat hoe eerder een behandeling door uw dierenarts wordt ingesteld , des te groter de kans op genezing is.